Hout 
Duurzaam hout
Hout is een perfect hernieuwbare en natuurlijke grondstof, en bovendien een meer milieuvriendelijke grondstof dan de meeste alternatieve bouwmaterialen. Voorwaarde is echter dat dit hout afkomstig moet zijn uit duurzaam beheerde bossen, en bijvoorbeeld niet uit illegale kaalkap.
Helaas gaat er jaarlijks nog steeds zo’n 13 miljoen hectare bos verloren, grotendeels door die illegale kap. Hoog tijd dus om er iets aan te doen! Kies daarom steeds voor producten met het FSC-label voor je hout- en papieraankopen. Dat FSC-label garandeert dat hout- en papierproducten uit verantwoord bosbeheer afkomstig zijn.
FSC staat voor 'Forest Stewardship Council' en is een internationale, onafhankelijke non-profit organisatie. Zij werd in 1993 opgericht door boseigenaars, de houtsector, sociale bewegingen en milieuorganisaties. Het doel van de FSC is streven naar verantwoord bosbeheer wereldwijd.
Wist je trouwens dat ook de gemeente Heuvelland kiest voor FSC? Zo werd onze nieuwe fit-o-meter in het Warandepark te Kemmel volledig in FSC-gelabeld hout uitgevoerd en werkt onze administratie met FSC-gelabelde omslagen.
Je leest meer over het label op www.fsc.be.
Houtverduurzamingsmiddelen
Waarom verduurzaming?
Hout wordt vaak preventief verduurzaamd of geïmpregneerd om hout beter
bestand te maken tegen klimaat, omgevingsomstandigheden, schimmels en insecten.
Vaak kan het ook zonder, door de juiste houtsoort voor een toepassing te kiezen
of door het hout via de constructie tegen vocht en schimmelaantasting te
beschermen.
Chemische middelen en hun milieuimpact
Geïmpregneerd hout heet in de winkel verduurzaamd hout en is vaak herkenbaar aan een blauw-groene kleur. Een houtverduurzamingsmiddel is een chemisch middel dat wordt gebruikt om de levensduur van houten voorwerpen te verlengen. Door de lage vluchtigheid houden deze verduurzamingsmiddelen echter risico's in bij blootstelling door ademhaling en aanraking.
De beste keuze = Verduurzamen zónder verduurzamingsmiddelen
· Kies de juiste houtsoort voor de juiste toepassing
Om de juiste houtsoort te kiezen dien je rekening te houden met de technische eigenschappen van het hout, de duurzaamheidklasse en de risicoklasse van de toepassing. Houtsoorten worden ingedeeld in vijf duurzaamheidsklassen. Die drukken de weerstand uit tegen schimmels of houtrot. De weerstand tegen insecten wordt niet ingedeeld. België hanteert de volgende duurzaamheidsklassen voor kernhout:
- duurzaamheidsklasse I: zeer duurzaam (meer dan 25 jaar*);
- duurzaamheidsklasse II: duurzaam (15 tot 25 jaar*);
- duurzaamheidsklasse III: matig duurzaam (10 tot 15 jaar*);
- duurzaamheidsklasse IV: weinig duurzaam (5 tot 10 jaar*);
- duurzaamheidsklasse V: niet duurzaam (minder 5 jaar*);
* gemiddelde levensduur van een paaltje van 50x50 mm in grondcontact
Hout met bijvoorbeeld duurzaamheid klasse I of II kan je gebruiken op plaatsen waar zon, vocht, weer en wind vrij spel hebben. Zachtere houtsoorten gebruik je beter in beschutte of beschermde constructies.
· Kies voor een doordacht ontwerp = constructieve houtbescherming
Zorg ervoor dat de constructie “luchtig” is, zodat het vocht kan wegventileren en de constructies van hout tegen vocht beschermd blijven.
Enkele voorbeelden om mee te nemen bij het ontwerp van je constructie:
- Indien mogelijk bescherm je best je constructie zoveel mogelijk tegen rechtstreekse of veelvuldige bevochting door bv een dakoversteek te plaatsen.
- vermijd rechtstreeks en permanent contact met bodem en water;
- zorg ervoor dat het hout na bevochtiging steeds snel kan drogen, door snelle waterafvoer en voldoende ventilatie (bv een druipneus bij ramen en deuren);
- hou rekening met krimpen en zwellen; het hout moet vlot kunnen bewegen;
- kies voor kwartiers gezaagd hout (hout gezaagd parallel met de stam en parallel met de straal van het hout);
Als er toch voor verduurzaming wordt gekozen, kies dan voor een methode die een geringe invloed heeft op het milieu. Er bestaan al niet chemische technieken, zo heb je nu thermisch behandeld hout. Dit is hout dat opgewarmd wordt tot een vrij hoge temperatuur. Door die temperatuursverhoging wordt de structuur van de houtcellen zo gemodificeerd dat het voor bacteriën en insecten niet meer als voedingsbron kan dienen. Op deze manier worden vooral goedkopere houtsoorten opgewaardeerd’ tot een hogere duurzaamheidsklasse.
Een andere mogelijkheid voor buitentoepassingen is schilderen. Schilderen beschermt het hout. Dit is vooral van toepassing bij ramen en deuren. Gebruik hiervoor natuurverven of aanverwante producten.
Een belangrijke tip: Spreek erover met je schrijnwerker en gebruik steeds hout afkomstig uit duurzaam beheerde bossen!
Provincie West-Vlaanderen, november 2009
Bron: VIBE fiche hout zonder verduurzaming.
